Afgelopen schooljaar heb ik binnen ROC van Twente een aantal teams begeleid waarin de samenwerking niet geheel soepel verliep. In een viertal sessies gedurende het jaar hebben we samen gewerkt aan meer verbinding, begrip voor elkaar en een gedeelde taal. Zo hebben we binnen de teams toegewerkt naar afspraken zodat iedereen binnen het team voldoende veiligheid voelt om dingen te delen, te vragen en elkaar te steunen.
Veiligheid
De eerste sessie van deze aanpak staat in het teken van het bouwen aan veiligheid in de ruimte om alles met elkaar te bespreken, zelfs een roze olifant als deze verschijnt. We spreken allemaal uit waar we tegenaan lopen en doen niet aan waarheidsvinding. Het bewustzijn dat iets er is als je het ervaart. Zonder dat iemand gelijk heeft of zich hoeft te verdedigen. In de eerste sessie hebben we het ook over de ijsberg. Persoonskenmerken die onder het wateroppervlak zitten hebben vaak grote invloed op je reactie en gedrag.
De paplepel
In de tweede sessie gaan we aan de slag met overtuigingen. Wat is jou met de paplepel ingegoten? Termen als “fouten maken mag”, “als volwassenen spreken houd je je mond” komen regelmatig voorbij. Ook worden we ons bewust van de invloed die daarna volgt. Van school, je vrienden, sport maar ook later uit onderzoeken die je leest, social media en relaties.
We delen eerst in speed meets met elkaar hoe deze overtuigingen je beïnvloeden in je huidige werk. Bewustwording waar gedrag vandaan komt, bij jezelf en bij anderen. De één verzet zich tegen hetgeen met de paplepel is ingegoten. “Ik wil dit juist niet en verzet me daar tegen”. Ook het verzet, het uit de weg gaan, heeft effect op je gedrag. Zonder waardeoordeel of dit goed of fout is. Het gaat tenslotte om besef, om bewustwording. Aansluitend delen we onze overtuigingen met het team, en wat de gesprekken ons opgeleverd hebben. Persoonlijk vind ik dit altijd een hele mooie sessie omdat er echt iets ontstaat!
Gedrag is een keuze
De volgende sessie gaan we aan de slag met het bewustzijn dat gedrag een keuze is. De vraag hoe gaan we met elkaar om en hoe willen we met elkaar omgaan staat hierin centraal. We besteden aandacht aan de fysiologische reactie in ons lijf als signaal dat je geraakt wordt. De primaire respons versus het gekozen gedrag. De vervolgvraag “wat heb je nodig” is dan een eerste aanzet tot het maken van werkafspraken. Deze sessie behelst de vragen “wat willen we wel in omgang met elkaar, wat willen we niet in omgang met elkaar en wat hebben we nodig”.
Afspraken maken
Deze inventarisatie werk ik uit, vat samen en kom met afspraaksuggesties, en soms komen er al suggesties uit het team. In de laatste sessie gaan we hiermee aan de slag om te komen tot breed gedragen afspraken. Zowel in gedrag naar elkaar als praktische zaken die voort komen uit wat heb je nodig. Van een wekelijks teamoverleg tot personeelsuitjes om elkaar beter te leren kennen.
Evaluatie
De evaluatie naar mij bevatte een aantal tips: minder met post-its werken. Ondanks een grote groep is er een behoefte aan meer directe dialoog als we verder zijn in het proces. In eerste instantie is speed meets en werken in kleine wisselende groepjes fijn maar verder in het proces mag er meer in de hele groep.
Ook zijn er tops; warme vrouw, het benoemen van zaken, de veiligheid in het proces. Maar ook, “ik vind dit soort sessies normaliter niks want er veranderd nooit iets als we de deur uitlopen maar in ons team is er echt een verandering”.
Wil jij meer weten over de aanpak en wil jij ook aan de slag binnen jouw team? Stuur een mail naar l.nieuwmeijer@gmail.com en ik ga graag met je in gesprek.
